วันที่ ๒๖ ธันวาคม
นักบุญสเตเฟน (ปฐมมรณสักขี)
Saint Stephen the First Martyr
องค์อุปถัมภ์: ต่อต้านอาการปวดหัว, คนทำหีบศพ, คนทำโลงศพ, สังฆานุกร, ม้า, ช่างก่อสร้าง, ช่างหิน
สิ่งสื่อแทนถึงท่าน : สังฆานุกร กำลังแบกก้อนหิน / ขนก้อนหินด้วยเสื้อผ้าท่าน / มีก้อนหินบนศีรษะ / มีก้อนหินหรือหนังสือในมือ, ก้อนหิน, ใบปาล์มแห่งมรณสักขี
หลังวันพระคริสตสมภพ พระศาสนจักรรำลึกถึงมรณสักขีคนแรก นักบุญสเตเฟน ซึ่งเป็นหนึ่งในสังฆานุกรกลุ่มแรกของพระศาสนจักรด้วย
ในหนังสือกิจการอัครสาวก นักบุญลูกายกย่องสเตเฟนว่า "เป็นชายหนุ่มผู้เปี่ยมไปด้วยความเชื่อและพระจิตเจ้า" เขาได้ "กระทำสิ่งที่น่าอัศจรรย์และเครื่องหมายอันยิ่งใหญ่ในท่ามกลางประชาชน" ในยุคแรกเริ่มของพระศาสนจักร
สเตเฟนเป็นชาวยิวที่เชื่อในพระเยซูขณะพระองค์ปฏิบัติภารกิจในโลก เขาอาจเป็นหนึ่งในศิษย์ ๗๐ คนที่พระเยซูส่งไปประกาศการมาถึงของอาณาจักรพระเจ้า โดยให้เดินทางไปโดยปราศจากข้าวของติดตัว
จิตตารมณ์ของการไม่ยึดติดวัตถุสิ่งของเช่นนี้ยังคงดำเนินต่อไปในพระศาสนจักรยุคแรก นักบุญลูกาเล่าว่า พวกผู้มีความเชื่อ "นำเอาทุกอย่างที่มีมารวมกัน" และ "พวกเขาขายสิ่งของและทรัพย์สมบัติเพื่อนำมาแจกจ่ายแก่ผู้ขัดสน"
แต่กิจเมตตานี้ได้เป็นที่มาของความขัดแย้งทางวัฒนธรรมระหว่างชาวยิวกับคนต่างศาสนา แม่ม่ายชาวกรีกกลุ่มหนึ่งรู้สึกถูกทอดทิ้ง ไม่ได้รับความใส่ใจเมื่อเปรียบเทียบกับกลุ่มที่เป็นยิว
ชื่อเสียงด้านความศักดิ์สิทธิ์ของสเตเฟนทำให้พวกอัครสาวกเลือกเขา พร้อมกับคนอื่นอีก ๖ คนให้ทำหน้าที่ช่วยบรรเทาความขัดแย้ง โดยอำนาจทางศีลศักดิ์สิทธิ์ที่พวกอัครสาวกได้รับจากพระคริสต์ พวกท่านบวชผู้ชายทั้งเจ็ดคนเป็นสังฆานุกร และส่งไปช่วยเหลือบรรดาหญิงม่าย
ในฐานะสังฆานุกร สเตเฟนเทศน์สอนถึงพระคริสต์ว่าเป็นผู้ทำให้กฎบัญญัติของพระธรรมเก่าและคำทำนายของบรรดาประกาศกสมบูรณ์ สมาชิกศาลาธรรมไม่อาจโต้แย้งกับคำสอนของสเตเฟน จึงนำตัวเขามาต่อหน้าผู้มีอำนาจทางศาสนา ใส่ความว่าสเตเฟนจ้องจะทำลายธรรมเนียมประเพณีของชาวยิว
สเตเฟนตอบด้วยถ้อยคำซึ่งมีบันทึกในบทที่เจ็ดของหนังสือกิจการอัครสาวก เขาพูดถึงชาวอิสราเอลที่ดื้อดึงต่อหรรษทานของพระเจ้าในอดีต และกล่าวว่าผู้มีอำนาจทางศาสนาในปัจจุบัน "ต่อต้านพระจิต" และปฏิเสธพระผู้ไถ่
สเตเฟนเห็นภาพพระคริสต์ในพระสิริรุ่งโรจน์ "ดูสิ" เขาบอกพวกเหล่านั้น "ข้าพเจ้าเห็นสวรรค์เปิดออก และบุตรแห่งมนุษย์ยืนอยู่เบื้องขวาของพระเจ้า"
พวกอยู่ในที่ประชุมพากันลากสเตเฟนออกไปและใช้ก้อนหินทุ่มใส่ท่านจนเสียชีวิต
"ขณะที่พวกเขากำลังใช้หินทุ่มใส่สเตเฟน เขาก็สวดภาวนาว่า พระเยซูพระเจ้าข้า โปรดรับจิตวิญญาณของข้าพเจ้าด้วยเทอญ จากนั้น เขาคุกเข่าลงและร้องด้วยเสียงอันดังว่า พระเจ้าข้า อย่าถือโทษบาปพวกเขาเหล่านี้เลย เมื่อกล่าวดังนั้นแล้ว เขาก็สิ้นใจ" (กจ.๗)
เหตุการณ์เสียชีวิตของมรณสักขีคริสตชนคนแรกอยู่ภายใต้การสังเกตการณ์ของฟาริสีคนหนึ่งชื่อ ซาอูล (เซาโล) ภายหลังเขาเปลี่ยนชื่อเป็นเปาโล และจะมีประสบการณ์กับพระคริสต์จนเปลี่ยนให้เขาเป็นผู้มีความเชื่อ แล้วก็เป็นมรณสักขีด้วยเช่นกัน