📖 Catechesi Tradendae | ข้อ 14
บทที่ 2 ประสบการณ์อันยาวนานของพระศาสนจักร

การสอนคำสอนเป็นสิทธิและหน้าที่ของพระศาสนจักร

          14. เป็นสิ่งที่ปรากฏชัดเจนว่า พระศาสนจักรยึดถือการสอนคำสอนว่าเป็นหน้าที่ศักดิ์สิทธิ์และเป็นสิทธิ์ที่ไม่มีใครอาจช่วงชิงเอาได้

           ในด้านหนึ่งก็เพราะว่า เป็นหน้าที่ที่มาจากบัญชาของพระเจ้า ซึ่งมอบหมายให้กับทุกคนในพันธสัญญาใหม่ที่ได้รับเรียกให้มาร่วมงานอภิบาลในฐานะแห่งนายชุมพาบาล และในอีกด้านหนึ่ง ถ้าพิจารณาตามหลักเทววิทยา เราก็สามารถกล่าวถึงสิทธิว่า ทุกคนที่ได้รับศีลล้างบาปแล้ว มีสิทธิอันเนื่องมาจากศีลล้างบาป ทำให้ต้องได้รับการอบรมสั่งสอนให้เข้าสู่ชีวิตคริสตชนอย่างเต็มเปี่ยม

           และถ้าพิจารณาในแง่สิทธิมนุษยชน มนุษย์ทุกคนมีสิทธิ์ที่จะแสวงหาความจริงทางศาสนา และถือศาสนาที่ตนเชื่อได้โดยเสรี นั่นก็คือ โดยปราศจากการบีบบังคับไม่ว่าจากปัจเจก สังคม หรืออำนาจใด ๆ ของมนุษย์ทั้งสิ้น อาจกล่าวได้ว่า ในเรื่องของศาสนานี้ ไม่มีใครจะถูกบีบบังคับให้กระทำการใด ๆ ที่ขัดกับมโนธรรมของตนเอง หรือจะถูกกีดกันขัดขวางมิให้ปฏิบัติตามมโนธรรมนั้น (สภาสังคายนาสากลวาติกันครั้งที่ 2 เรื่องเสรีภาพในการถือศาสนา ASS (1996), 930)

           ดังนั้น การสอนคำสอนควรจะดำเนินไปภายใต้สิ่งแวดล้อมที่เอื้ออำนวยทั้งในด้านเวลาและสถานที่ ควรจะอาศัยสื่อมวลชนและเครื่องมือที่เหมาะสมอื่น ๆ ให้เข้าถึงทุกคน ไม่ว่าจะเป็นพ่อแม่ ผู้เรียน หรือผู้สอนก็ตาม

            ปัจจุบันนี้ สิทธิประการนี้กำลังเป็นที่ยอมรับกันมากขึ้นเรื่อย ๆ อย่างน้อยก็ในหลักการใหญ่ ๆ ดังที่ปรากฏในการแถลงการณ์และข้อตกลงของนานาชาติ แม้ว่าจะยังคงมีขอบเขตจำกัดบางอย่างอยู่ แต่ก็สามารถสะท้อนให้เห็นถึงความปรารถนาในหัวใจของคนเป็นจำนวนมากในทุกวันนี้ (ปฏิญญาว่าด้วยสิทธิมนุษยชนของสหประชาชาติ วันที่ 10 ธันวาคม ค.ศ. 1948 ข้อที่ 18 สัญญาระหว่างประเทศเกี่ยวกับสิทธิในเรื่องประชาคมและการเมือง วันที่ 16 ธันวาคม ค.ศ. 1966 ข้อที่ 4 และสรุปผลการประชุมเกี่ยวกับความปลอดภัยและความร่วมมือในยุโรป ข้อที่ 7)

            แต่สิทธินี้ยังถูกล่วงละเมิดในบางรัฐจนถึงขั้นที่ว่า การเรียนและการสอนถือเป็นสิ่งต้องห้ามและมีโทษ ข้าพเจ้าและพระสังฆราชในที่ประชุมนี้ขอคัดค้านอย่างรุนแรงต่อการล่วงละเมิดสิทธิดังกล่าว และในเวลาเดียวกัน ข้าพเจ้าขอวิงวอนให้ผู้มีอำนาจยุติการกระทำที่ขัดต่อเสรีภาพโดยทั่วไปของมนุษย์เสีย โดยเฉพาะอย่างยิ่งการกระทำที่ขัดต่อเสรีภาพทางศาสนา

— นักบุญสมเด็จพระสันตะปาปายอห์น ปอลที่ 2
Catechesi Tradendae (การสอนคำสอนในยุคปัจจุบัน), ข้อ 14